İŞYERİ SAĞLIK VE GÜVENLİK BİRİMLERİ
İLE ORTAK SAĞLIK VE GÜVENLİK BİRİMLERİ HAKKINDAKİ YÖNETMENLİK
Is sagligi ve güvenligi ile ilgili isçi – isveren ve
devletin mükellefiyetlerini düzenleyen, yasa ile konulan kurallarin
uygulama esaslarini tarif eden yönetmelikler, tüzükler
ve tebligler 4857 sayili yeni Is Kanunu’nun yürürlüge
girdigi 2003 yilindan beri tam anlami ile olusturulamamistir. Bu noktada
özellikle is sagligi ve güvenligi ile ilgili istihdam zorunluluklarina
yönelik, uygulamaya dair ayrintilarda bosluklar bulundugu bilinmektedir.
Özellikle hangi tür isyerlerinde ne kadar is sagligi ve güvenligi
uzmani istihdam edilecegi, istihdam edilecek is sagligi ve güvenligi
uzmanlarinin hangi vasif ve belgelere sahip olmalari gerektigi ve belki
de en önemlisi bu tip hizmetlerin disaridan alinip alinamayacagi
hususlari belirsiz kalmistir. Bu hususlarda sik sik yapilan düzenlemeler
ve Anayasa Mahkemesince verilen iptal kararlari sonucunda belirsizlik
daha da derin bir hal almistir.
Is sagligi ve güvenligi mevzuati ile ilgili gelismeler bu sekilde
seyrederken bir yandan da kamuoyunda infial yaratan, yetersiz denetim
ve kuralsizligin sonucu gerçeklesen is kazalari ve bu is kazalari
sonucu ölümler görülmüstür. Iste bu ihmalin
sonucu gerçeklesen is kazalari ve ölümlere karsi kamuoyunda
olulan tepkiler, bir takim önlemlerin ve gelistirmelerin yapilmasini
zaruri kilmistir.
Bu çerçevede ilk önce Isyeri Saglik ve Güvenlik
Birimleri ile Ortak Saglik ve Güvenlik Birimleri Hakkinda Yönetmelik
15/08/2009 tarihli ve 27320 sayili Resmi Gazete’de yayimlanarak
yürürlüge girmistir. Isyeri Saglik ve Güvenlik birimleri
ile bunlarin isleyislerine yönelik somut düzenlemeleri içeren
bu yönetmeligin uygulanmasi esaslarini düzenleyen teblig de
9 Aralik 2009 tarih ve 24427 sayili Resmi Gazete ile yürürlüge
girmistir. Teblig, isyeri saglik ve güvenlik birimlerinin kurulus
ve isleyisi, ortak saglik ve güvenlik birimleri ve egitim kurumlarinin
yetkilendirilmeleri için basvuru usülleri ve istenilen belgeler,
belgelendirme ve çalisma esaslarina dair alinacak tedbir ve uygulamalari
netlestirmistir.
Tebligin getirdigi ilk önemli yenilik, yönetmeligin yürürlüge
girmesinden önceki dönemde isyeri saglik birimleri bulunan isverenlerin
bu birimlerini Is Sagligi ve Güvenligi Birimi olarak düzenleyebileceklerine
dair düzenlemedir. Bu birimlerde ne kadar isyeri hekimi ve is güvenligi
uzmani istihdam edilmesi gerektigi de yine bu tebligde belirtilmistir.
Buna göre; 50 ve daha fazla isçi çalistiran bütün
isyerlerinde en az bir isyeri hekimi, sanayiden sayilan islerin yapildigi
isyerlerinde ise en az bir is güvenligi uzmaninin görevlendirilmesi
gerektigi belirtilmistir.
Tebligin bir diger önemli düzenlemesi ise Is Sagligi Güvenligi
Birimi olusturma mecburiyeti noktasinda getirdigi kriterlerdir. Buna göre
;
- Az tehlikeli sinifta yer alan ve 1000 (bin) ve daha fazla isçi
çalistiran,
- Tehlikeli sinifta yer alan ve 750 (yediyüzelli) ve daha fazla isçi
çalistiran,
- Çok tehlikeli sinifta yer alan ve 500 (besyüz) ve daha fazla
isçi çalistiran isverenler isyerlerinde Is Sagligi Güvenligi
Birimi kurmakla yükümlüdür. Bu isyerlerinde isyeri
hekimi ve sanayiden sayilan islerde ise is güvenligi uzmani tam gün
çalistirilmak zorundadir. Tehlike sinifina göre yukarida belirtilen
sayilarin altinda isçi çalistiran isverenler ise is sagligi
ve güvenligi hizmetinin tamamini disaridan aldigi takdirde isyerlerinde
bir ilkyardim ve acil müdahale odasi ve bir ilkyardimci bulunduracak,
ayrica yönetmelikte öngörülen bina ve donanim sarti
aranmayacaktir. Su durumda tebligde gösterilen sayidan daha az sayida
isçi çalistiran isyerleri is sagligi ve güvenligi hizmetini
disaridan – kendisi isyeri hekimi veya is güvenligi uzmani
istihdam etmeksizin- alabileceklerdir. Öte yandan tebligde gösterilen
sayiyi asacak sekilde isçi çalistiran isyerleri ise kendi
bünyelerinde isyeri hekimi ve is güvenligi uzmani istihdam etmeye
ve Is Sagligi Güvenligi Birimi olusturmak zorunda birakilmistir.
Is Sagligi ve Güvenligi Birimi kurulan isyerlerinde alt isverenin
bulunmasi halinde, asil isverenin izni ile isçi sayisi oraninda
masraflara katilarak asil isveren tarafindan kurulan ISGB’den yararlanabilecektir.
Alt isverenin isçi sayisinin 50’nin altinda olmasi halinde;
isçilerin periyodik saglik kontrolleri ISGB’de görevli
isyeri hekimlerince yapilabilecektir.
Söz konusu yönetmelikte isyerleri içerisinde olusturulmasi
öngörülen Is Sagligi ve Güvenligi Birimlerinin yani
sira Ortak Saglik ve Güvenlik Birimlerine yönelik kurallar da
düzenlenmistir. Buna göre bir Ortak Saglik ve Güvenlik
Birimine ( OSGB) kurucu ortak olan bir isyeri hekimi veya is güvenligi
uzmani, yeni kurulacak veya kurulmus olan baska bir OSGB’ye kurucu
ortak olamayacaktir. Bundan baska OSGB’lerde kurucu olmayan isyeri
hekimi veya is güvenligi uzmaninin tam süreli is akdi ile çalistigi
belgelendirilmelidir. OSGB'de istihdam edilmesi zorunlulugu bulunan isyeri
hekimi veya is güvenligi uzmaninin isten ayrilmasi halinde bir baska
isyeri hekimi veya is güvenligi uzmaninin istihdam edilmesi zorunludur.
Aksi takdirde 15 gün içinde bu noksanligi yerine getirmeyen
OSGB'nin yetki belgesi yönetmeligin 17'nci maddesi geregince iptal
edilir.
Tebligde Ortak Saglik ve Güvenlik Birimi'nin (OSGB) kurucularindan
biri veya yöneticisinin isyeri hekimi veya (A) sinifi is güvenligi
uzmani olmak zorunda oldugu ve bu kisilerin OSGB kurma talebinde isyeri
hekimligi veya is güvenligi uzmanligi belgelerini ibraz etmeleri
zorunlu kilinmistir.
Tebligde OSGB’lerle ilgili bir diger önemli husus ise bina
ve demirbas yapisina iliskindir. Buna göre, OSGB, günün
teknolojisine ve gereklerine uygun bir altyapiya sahip olmalidir. Bina
ve donanima iliskin hususlar yönetmelikte belirtilen sartlari tam
olarak karsilamali ve burada sayilan araç ve gereçlerle
donatilmalidir. Aksi takdirde yetkilendirme yapilmayacaktir.
Yetkilendirilen OSGB'ler verdikleri hizmetleri bir baska OSGB'ye devredemezler.
Ancak OSGB'nin faaliyetine son vermesi veya yetkisinin iptal edilmesi
durumunda, isyerine ve isçilerine ait bütün bilgi ve
belgeleri ilgili isverene iade eder.
Bakanlikça yetkilendirilen OSGB'ler az tehlikeli sinifta yer alan
ve 1000 (bin) ve daha fazla isçi çalistiran, tehlikeli sinifta
yer alan ve 750 (yediyüzelli) ve daha fazla isçi çalistiran,
çok tehlikeli sinifta yer alan ve 500 (besyüz) ve daha fazla
isçi çalistiran isyerleriyle hizmet sözlesmesi yapamazlar.
Ancak, bu isyerlerinde ISGB kurarak alt isveren olarak hizmet verebilirler.
Kurulan ISGB'de isyeri hekimligi ve is güvenligi hizmetlerinin devamli
olarak ayni isyeri hekimi ve is güvenligi uzmani tarafindan verilmesinden
hizmeti alan ve bu hizmeti verenler birlikte sorumludurlar.
Tebligde ISGB ile OSBG'lerin raporlama mükellefiyetleri de düzenlenmistir.
Buna göre ISGB ve OSGB’lerin her yil hazirlanan yillik degerlendirme
raporlarini en geç takip eden yilin subat ayinin sonuna kadar Is
Sagligi ve Güvenligi Genel Müdürlügü'ne göndermeleri
gerekmektedir. Yillik degerlendirme raporlari yönetmelik ekinde yer
alan Ek-3'te belirtilen örnegine uygun olarak hazirlanir.
Isyeri Saglik ve Güvenlik Birimleri Ile Ortak Saglik ve Güvenlik
Birimleri Hakkinda Yönetmelik
15 Agustos 2009 CUMARTESI
Resmî Gazete
Sayi : 27320
YÖNETMELIK
Çalisma ve Sosyal Güvenlik Bakanligindan:
ISYERI SAGLIK VE GÜVENLIK BIRIMLERI ILE ORTAK SAGLIK VE GÜVENLIK
BIRIMLERI HAKKINDA YÖNETMELIK
BIRINCI BÖLÜM
Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanimlar
Amaç
MADDE 1 – (1) Bu Yönetmeligin amaci, isyeri saglik ve güvenlik
birimi ile ortak saglik ve güvenlik birimlerinde görevlendirilecek
isyeri hekimleri ve is güvenligi uzmanlarinin nitelikleri, sayisi,
ise alinmalari, görev, yetki ve sorumluluklari, çalisma sartlari,
egitimleri ve belgelendirilmeleri, görevlerini nasil yürütecekleri,
isyerinde kurulacak isyeri saglik ve güvenlik birimleri ile ortak
saglik ve güvenlik birimlerinin nitelikleri, yetkilendirilmesi, bu
birimlerde bulunmasi gereken personel, araç, gereç ve teçhizat,
görevlendirilecek personelin egitim ve nitelikleri ile ortak saglik
ve güvenlik birimlerinden hizmet alinmasina dair usul ve esaslari
düzenlemektir.
Kapsam
MADDE 2 – (1) Bu Yönetmelik, 22/5/2003 tarihli ve 4857 sayili
Is Kanunu kapsaminda yer alan;
a) Isyeri saglik ve güvenlik biriminin olusturulmasi veya isyeri
disinda kurulu ortak saglik ve güvenlik birimlerinden hizmet alinmasi
ile isyeri hekimi ve gereginde diger personelin görevlendirilmesi
bakimindan devamli olarak en az 50 isçi çalistirilan isyerlerini,
b) Is güvenligi uzmani mühendis veya teknik elemanin görevlendirilmesi
bakimindan sanayiden sayilan islerin yapildigi ve devamli olarak en az
50 isçi çalistirilan isyerlerini,
kapsar.
Dayanak
MADDE 3 – (1) Bu Yönetmelik, 4857 sayili Is Kanununun 81 inci
maddesi ile 9/1/1985 tarihli ve 3146 sayili Çalisma ve Sosyal Güvenlik
Bakanliginin Teskilat ve Görevleri Hakkinda Kanunun 2 nci maddesinin
(r) bendi ve 12 nci maddesinin (k) ve (l) bentlerine dayanilarak hazirlanmistir.
Tanimlar
MADDE 4 – (1) Bu Yönetmelikte geçen:
a) Bakanlik: Çalisma ve Sosyal Güvenlik Bakanligini,
b) Egiticinin egitimi belgesi: Kamu kurum ve kuruluslari, üniversiteler
ve kamu kurumu niteligindeki meslek kuruluslari ve 5580 sayili Özel
Ögretim Kurumlari Kanununun yetkilendirdigi kuruluslar tarafindan
verilen egiticilerin egitimi belgesini,
c) Egitim kurumlari: Kurulus kanunlarinda isyeri hekimligi ve is güvenligi
uzmanligi egitimlerini verme yetkisi bulunan kurum ve kuruluslari, üniversiteleri
ve Genel Müdürlükçe yetkilendirilen kamu kurum ve
kuruluslarini, kamu kurumu niteligindeki meslek kuruluslarini ve özel
hukuk tüzel kisilerini,
ç) Genel Müdürlük: Is Sagligi ve Güvenligi
Genel Müdürlügünü,
d) Is güvenligi uzmani: Is sagligi ve güvenligi konularinda
görev yapmak üzere Genel Müdürlük tarafindan
yetkilendirilen mühendis veya teknik elemani,
e) Isyeri hekimi: Is sagligi ve güvenligi konularinda görev
yapmak üzere Genel Müdürlük tarafindan yetkilendirilen
hekimi,
f) Isyeri saglik ve güvenlik birimi: Isyerinde is sagligi ve güvenligi
hizmetlerini yürütmek üzere kurulan, gerekli donanim ve
personele sahip olan birimi,
g) Ilkyardimci: 22/5/2002 tarihli ve 24762 sayili Resmî Gazete’de
yayimlanan Ilkyardim Yönetmeligine göre ilkyardimci sertifikasi
almis kisiyi,
g) Ortak saglik ve güvenlik birimi: Bir veya birden fazla isyerine
is sagligi ve güvenligi hizmetlerini vermek üzere isyeri disinda
kurulan, gerekli donanim ve personele sahip olan ve Genel Müdürlük
tarafindan yetkilendirilen kamu kurum ve kuruluslarini ve özel hukuk
tüzel kisilerini,
h) Tehlike sinifi: Isyerinin is sagligi ve güvenligi açisindan,
yapilan isin özelligi, kullanilan veya ortaya çikan maddeler,
is ekipmanlari, üretim yöntem ve sekilleri, çalisma ortam
ve sartlari ile ilgili hususlar dikkate alinarak Tehlike Sinifi Belirleme
Komisyonu tarafindan belirlenen tehlike grubunu,
i) Teknik eleman: Üniversitelerin fizik ve kimya bölümlerinden
lisans düzeyinde mezun olanlar ile teknik ögretmenler ve is
sagligi ve güvenligi bölümü mezunlarini
ifade eder.
IKINCI BÖLÜM
Hak ve Yükümlülükler
Isverenlerin yükümlülükleri
MADDE 5 – (1) Isverenler, isyerlerinde, saglikli ve güvenli
çalisma ortamini saglamak amaciyla; is sagligi ve güvenligi
tedbirlerini belirlemek, almak, uygulanmasini izlemek, denetlemek ve gelistirmek,
is kazasi ve meslek hastaliklarini önlemek, isçilere ilkyardim
ve acil müdahale ile önleyici ve koruyucu saglik ve güvenlik
hizmetlerini vermekle yükümlüdür.
(2) Isverenler, devamli olarak en az 50 isçi çalistirdiklari
isyerlerinde bu hizmeti vermek için, isyeri saglik ve güvenlik
birimi olusturmakla ve bir veya birden fazla isyeri hekimi ile gereginde
diger personeli ve sanayiden sayilan islerde bir veya birden fazla is
güvenligi uzmanini görevlendirmekle yükümlüdürler.
Isverenler, bu yükümlülüklerini, is sagligi ve güvenligi
hizmetlerinin tamamini veya bir kismini isyeri disinda kurulu ortak saglik
ve güvenlik birimlerinden alarak da yerine getirebilirler.
(3) Isyerinde saglik ve güvenlik hizmetlerinin yürütülmesinden
isveren sorumludur. Ortak saglik ve güvenlik biriminden hizmet alinmasi
isverenin sorumlulugunu ortadan kaldirmaz. Isçilerin is sagligi
ve güvenligi konusundaki yükümlülükleri, isverenin
sorumlulugunu etkilemez.
(4) Isveren, isyeri saglik ve güvenlik birimi personelinin isbirligi
içinde çalismalarini saglar.
(5) Isveren, is sagligi ve güvenligi ile ilgili sorumluluklari çerçevesinde,
isyeri saglik ve güvenlik birimi ile ortak saglik ve güvenlik
biriminin görevlerini yürütmesi için gerekli bilgileri
bu birimlere aktarir.
(6) Isveren, isyeri saglik ve güvenlik birimi ile ortak saglik ve
güvenlik birimi personelinin isyerinde is sagligi ve güvenligi
hizmeti ile ilgili görevlerini etkin bir sekilde yerine getirmesi
hususunda gerekli kolayligi saglamak, planlama ve düzenleme yapilmasina
imkan vermekle yükümlüdür.
(7) Isveren, saglik ve güvenlikle ilgili konularda isçilerin
görüslerini alir ve katilimlarini saglar.
(8) Isveren, isyeri saglik ve güvenlik birimi ile ortak saglik ve
güvenlik biriminde görev yapan personelin adi, soyadi, çalisma
saatleri ile yetki ve sorumluluklari konusunda isçileri bilgilendirir.
(9) Isyeri hekimi ile is güvenligi uzmaninin, noter tarafindan onaylanmis
bir deftere yazdiklari is sagligi ve güvenligine iliskin tedbir ve
tavsiyelerinin yerine getirilmemesinin sonuçlarindan isveren sorumludur.
Bu defterin, istenmesi halinde, isyerini teftise yetkili is müfettislerine
gösterilmesi zorunludur.
(10) Isveren, isyeri hekimi ile is güvenligi uzmanlarina bu Yönetmelikte
belirtilen görevlerini yerine getirebilmeleri için, 31 ve
36 nci maddelerde belirtilen sürelerden az olmamak kaydi ile yeterli
çalisma süresini saglar.
(11) Isveren, isyeri saglik ve güvenlik birimi ile ortak saglik ve
güvenlik biriminin, baska bir isyerinden kendi isyerine çalismak
üzere gelen isçilerin saglik bilgilerine ulasabilmesini saglar.
(12) Isveren, is sagligi ve güvenligi mevzuati dogrultusunda, kayit
ve bildirim yükümlülüklerini isyeri saglik ve güvenlik
birimi veya ortak saglik ve güvenlik birimi ile isbirligi içerisinde
gerçeklestirir.
(13) Isveren, isçilerin kisisel saglik dosyalarini isten ayrilma
tarihinden itibaren 10 yil süreyle saklamak zorundadir. Isyeri ortam
faktörlerinden kaynaklanan hastaliklarin yükümlülük
süresi bu süreyi asan isyerlerinde, evraklarin saklanmasi hastaliklarin
yükümlülük süresine göre uzar. Isçinin
isyerinden ayrilarak baska bir isyerinde çalismaya baslamasi halinde,
yeni isveren isçinin kisisel saglik dosyasini ister, önceki
isveren de dosyanin bir örnegini onaylayarak gönderir.
Isçilerin hak ve yükümlülükleri
MADDE 6 – (1) Isçiler, isyerinde kendi saglik ve güvenligini
etkileyebilecek noksanlik ve tehlikeleri, is sagligi ve güvenligi
kuruluna, kurulun bulunmadigi isyerlerinde ise, isveren veya isveren vekiline
bildirerek durumun tespit edilmesini ve gerekli tedbirlerin alinmasina
karar verilmesini talep edebilir.
(2) Isçiler, isverene karsi yükümlülükleri
sakli kalmak sartiyla isyerinde saglik ve güvenligin korunmasi ve
gelistirilmesi için;
a) Isyeri saglik ve güvenlik birimi ile ortak saglik ve güvenlik
biriminin yapacagi çalismalara destek saglamak, saglik muayeneleri,
bilgilendirme ve egitim programlarina katilmak ve gerekli durumlarda isbirligi
yapmakla,
b) Kendilerinin ve baskalarinin sagligi ve güvenligi açisindan,
isyeri saglik ve güvenlik birimi ile ortak saglik ve güvenlik
birimi tarafindan verilecek talimatlara uymakla
yükümlüdürler.
(3) Isçiler veya temsilcileri, is sagligi ve güvenligi konularina
iliskin çalismalara katilirlar.
(4) Saglik gözetimi yapilacak isçi, saglik gözetimi sirasinda
yürütülecek hizmetlerin amaç ve usulleri hususunda
önceden haberdar edilir ve saglik gözetimi sonucunda elde edilen
verilerin kullanilmasi ile ilgili bilgilendirilir.
(5) Isçiler veya temsilcileri, mesleki saglikla ilgili süpheli
bir durum mevcut oldugunda saglik gözetimi isteme hakkina sahiptir.
Isçilere hizmetin ücretsiz verilmesi
MADDE 7 – (1) Isçilere verilecek is sagligi ve güvenligi
hizmetleri ve ilgili egitimler isçilere mali yük getirmeyecek
sekilde ve dinlenme süreleri disinda düzenlenir. Egitimlerde
geçen süre çalisma süresinden sayilir.
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
Isyeri Saglik ve Güvenlik Birimi ile Ortak Saglik ve Güvenlik
Biriminin Kurulusu ve Nitelikleri
Isyeri saglik ve güvenlik birimi
MADDE 8 – (1) Devamli olarak en az 50 isçi çalistirilan
isyerlerinde, is sagligi ve güvenligi hizmetlerini yerine getirmek
üzere isyeri saglik ve güvenlik birimi kurulur. Isyeri saglik
ve güvenlik birimi; en az bir isyeri hekimi ile sanayiden sayilan
islerin yapildigi isyerlerinde en az bir is güvenligi uzmanindan
ve yapilacak çalismalara yardimci olmak için gerektiginde
diger personelden olusur. Bu yükümlülük, Genel Müdürlük
tarafindan yetkilendirilmis ortak saglik ve güvenlik birimlerinden
hizmetin tamami veya bir kismi alinarak da yerine getirilebilir.
(2) Isyeri saglik ve güvenlik birimi; önleyici ve koruyucu hizmetleri,
isyerinin yer aldigi tehlike sinifina ve isçi sayisina göre,
31 ve 36 nci maddelerde belirtilen sürelerden az olmamak kaydi ile
yürütür.
Ortak saglik ve güvenlik birimi
MADDE 9 – (1) Ortak saglik ve güvenlik birimlerinin kurucusunun
veya kurucu ortaklarindan en az birinin isyeri hekimi veya (A) sinifi
is güvenligi uzmani olmasi zorunludur. Bu kurucular, birden fazla
ortak saglik ve güvenlik biriminde kurucu olamazlar.
(2) Ortak saglik ve güvenlik biriminin kurulabilmesi için,
bu birimlerde tam süreli is sözlesmesiyle çalisan en
az bir isyeri hekimi ve bir is güvenligi uzmani istihdam edilir.
Ortak saglik ve güvenlik birimlerinin kurucusunun veya kurucu ortaklarindan
birinin isyeri hekimi olmasi halinde isyeri hekimi çalistirma yükümlülügü,
is güvenligi uzmani olmasi halinde ise is güvenligi uzmani çalistirma
yükümlülügü aranmaz.
(3) Ortak saglik ve güvenlik birimi; önleyici ve koruyucu hizmetleri,
isyerinin yer aldigi tehlike sinifina ve isçi sayisina göre,
31 ve 36 nci maddelerde belirtilen sürelerden az olmamak kaydi ile
yürütür.
(4) Is sagligi ve güvenligi hizmetlerinin etkin yürütülmesi
amaciyla, hizmet verilen isyerine zorunlu haller disinda, ayni isyeri
hekiminin, is güvenligi uzmaninin ve diger personelin hizmet vermesi
saglanir.
Görevlendirilecek diger personel
MADDE 10 – (1) Isyeri saglik ve güvenlik birimleri ile ortak
saglik ve güvenlik birimlerinde, gereginde is sagligi ve güvenligi
ile ilgili diger personel görevlendirilebilir.
Bina ve donanim
MADDE 11 – (1) Isyeri saglik ve güvenlik birimi ile ortak saglik
ve güvenlik birimleri, is sagligi ve güvenligi hizmetlerinin
yürütülebilmesine ve çalisacak personel sayisina
yetecek büyüklükte, kolay ulasilabilir, tercihen tek katli
bir binada veya kurulacagi binanin giris katinda olmalidir. Isyeri saglik
ve güvenlik birimleri, muayene, ilkyardim ve acil müdahalenin
yapilabilecegi en az bir oda, bir is güvenligi uzmani odasi ile bekleme
yeri, ortak saglik ve güvenlik birimleri ise, en az bir muayene odasi,
bir ilkyardim ve acil müdahale odasi, bir is güvenligi uzmani
odasi ile bekleme yerinden olusur.
(2) Isyeri saglik ve güvenlik birimi ile ortak saglik ve güvenlik
birimleri, 10/2/2004 tarihli ve 25369 sayili Resmî Gazete’de
yayimlanan Isyeri Bina ve Eklentilerinde Alinacak Saglik ve Güvenlik
Önlemlerine Iliskin Yönetmelikte belirtilen nitelikte olmalidir.
Isyeri saglik ve güvenlik birimi ile ortak saglik ve güvenlik
birimleri, Ek-1’de belirtilen araç ve gereçler ile
donatilir.
(3) Isyeri saglik ve güvenlik birimi kurulmasi zorunlu olan isyerlerinden;
a) Az tehlikeli sinifta yer alan ve 1000’ e kadar isçi çalistirilan
isyerlerinde, tehlikeli sinifta yer alan ve 750’ ye kadar isçi
çalistirilan isyerlerinde ve çok tehlikeli sinifta yer alan
ve 500’ e kadar isçi çalistirilan isyerlerinde, isverenlerin,
saglik ve güvenlik hizmeti verme yükümlülüklerinin
tamamini ortak saglik ve güvenlik birimlerinden hizmet almak suretiyle
yerine getirmeleri durumunda, isyerlerinde bir ilkyardim ve acil müdahale
odasi ve Ilkyardim Yönetmeliginde belirtilen sayida ilkyardimci olmasi
kaydiyla bina ve donanim sarti aranmaz.
b) Az tehlikeli sinifta yer alan ve 1000’ in üzerinde (1000
dahil) isçi çalistirilan isyerlerinde, tehlikeli sinifta
yer alan ve 750’ nin üzerinde (750 dahil) isçi çalistirilan
isyerlerinde ve çok tehlikeli sinifta yer alan ve 500’ ün
üzerinde (500 dahil) isçi çalistirilan isyerlerinde
isyeri saglik ve güvenlik biriminin bina ve donanimi kurulmasi ve
tam süreli is sözlesmesiyle çalisan isyeri hekimi istihdami
ile sanayiden sayilan islerde tam süreli is sözlesmesiyle çalisan
is güvenligi uzmani istihdami zorunludur.
Is sagligi ve güvenligi hizmetlerinin devredilememesi
MADDE 12 – (1) Ortak saglik ve güvenlik birimleri, isyeri hekimligi
ve is güvenligi uzmanligi hizmetlerinin yerine getirilmesini baska
bir ortak saglik ve güvenlik birimine devredemezler.
Tedavi hizmetleri
MADDE 13 – (1) Isyeri saglik ve güvenlik birimi ile ortak saglik
ve güvenlik birimlerinde yerine getirilecek is sagligi hizmetleri
disinda kalan birinci basamak tedavi hizmetleri ile ilgili usul ve esaslar,
Bakanlik ve Saglik Bakanligi tarafindan çikarilacak teblige göre
Sosyal Güvenlik Kurumu ve isveren arasinda yapilacak protokol ile
düzenlenir.
Ortak saglik ve güvenlik birimlerinin basvuru islemleri
MADDE 14 – (1) Kurulacak olan ortak saglik ve güvenlik birimleri,
Genel Müdürlüge asagidaki bilgi ve belgelerle birlikte
bir yazi ile basvururlar:
a) Ortak saglik ve güvenlik biriminin unvanini, sahibini veya sahiplerini,
faaliyet gösterecegi adresi ve iletisim bilgilerini belirten ve yetki
belgesi talep eden basvuru yazisi,
b) Ticari sirketler için Ticaret Sicil Gazetesinin tasdikli örnegi,
c) Vakif veya dernekler için senet veya tüzüklerinin
tasdikli örnegi,
ç) Ortak saglik ve güvenlik biriminin kurucusunun veya kurucu
ortaklarindan en az birinin isyeri hekimligi veya is güvenligi uzmanligi
belgelerinin tasdikli örnegi,
d) Kamu kurum ve kuruluslarinda kurulacak ortak saglik ve güvenlik
birimlerinin yöneticilerinin en az birinin isyeri hekimi veya is
güvenligi uzmani olmasi gerekir.
e) Faaliyet gösterilecek yer kiralik ise en az bes yil süreli
kira sözlesmesinin tasdikli örnegi,
f) Faaliyet gösterilecek yer, ortak saglik ve güvenlik birimine
veya kurucularindan birine ait ise tapu senedinin tasdikli örnegi,
g) Faaliyet gösterilecek yerin intifa hakkina sahip ise ilgili tapu
sicil müdürlügünden alinacak belge,
g) Faaliyet gösterilecek yerin bütün bölümlerini
ihtiva eden 1/200 ölçekli plan,
h) Tapu kütügünde mesken olarak kayitli bir ana gayrimenkulün
bagimsiz bölümlerinde ortak saglik ve güvenlik birimlerinin
faaliyet gösterebilecegine dair kat malikleri kurulunun oybirligiyle
aldigi kararin tasdikli örnegi,
i) Ilgili mevzuata göre, yangina karsi gerekli tedbirlerin alindigina
dair yetkili merciler tarafindan verilen belge.
(2) Kamu kurum ve kuruluslari için, yalnizca birinci fikranin (a),
(d) ve (i) bentlerinde belirtilen belgeler istenir.
(3) Birinci fikra uyarinca, ortak saglik ve güvenlik birimlerinden
istenen belgelerin asli ile birlikte bir örneginin getirilmesi halinde
Genel Müdürlükçe tasdiki yapilir.
Ortak saglik ve güvenlik birimlerinin yetkilendirilmesi
MADDE 15 – (1) Ortak saglik ve güvenlik birimleri tarafindan
hazirlanan basvuru dosyasi Genel Müdürlük tarafindan incelenir,
eksiklikleri var ise, kurulacak olan ortak saglik ve güvenlik birimlerine
yazili olarak bildirilir. Yapilan inceleme sonucunda, bu Yönetmelikte
belirtilen sartlari tasimalari halinde, basvuru dosyasinda belirtilen
adrese münhasiran, Genel Müdürlük tarafindan ilgililere,
Ek-9’da belirtilen örnegine uygun ortak saglik ve güvenlik
birimi yetki belgesi düzenlenir. Baska bir adreste sube açildigi
takdirde, ayni usul ve esaslar dahilinde, 9 uncu maddenin birinci fikrasinda
belirtilen sartlar hariç, diger sartlarin yerine getirilmesi kaydiyla
sube için de yetki belgesi düzenlenir. Bu belgelerin, ortak
saglik ve güvenlik birimleri tarafindan üç yilda bir
Genel Müdürlüge vize ettirilmesi zorunludur.
(2) Bu Yönetmelik kapsaminda faaliyet gösterecek olan ortak
saglik ve güvenlik birimleri, ortak saglik ve güvenlik birimi
yetki belgesini almadikça faaliyetlerine baslayamazlar.
Uyulmasi zorunlu hususlar
MADDE 16 – (1) Ortak saglik ve güvenlik birimleri, asagida
belirtilen hususlara uymak zorundadirlar:
a) Isim ve unvanlar Türkçe olarak tescil ettirilir ve tabelalarinda
sadece yetki belgesinde belirtilen isim ve unvanlar yazilir,
b) Bünyesinde olmayan faaliyetler ve fiyatlar konusunda reklam yapilamaz,
c) Tabela veya basili evraklarinda, baska bir unvan veya mevcut unvanlarinin
yabanci dildeki karsiliklari kullanilamaz,
ç) Özel kuruluslar tarafindan, Kamu kurum ve kuruluslarina
ait olan isimler, yanlis algilama ve haksiz rekabetin önlenmesi amaciyla,
ticari isim olarak kullanilamaz.
Yetki belgesinin iptali
MADDE 17 – (1) Bu Yönetmelik’in, 9, 11, 12, 16, 19, 20,
21, 22, 23, 24, 25 ve 26 nci maddelerinde belirtilen hükümlerine
aykiri hareket eden ortak saglik ve güvenlik birimlerinin yetki belgeleri
Genel Müdürlük tarafindan iptal edilir.
DÖRDÜNCÜ BÖLÜM
Isyeri Saglik ve Güvenlik Birimi ile Ortak Saglik ve Güvenlik
Biriminin Görevleri, Çalisma Usul ve Esaslari
Görevleri
MADDE 18 – (1) Isyeri saglik ve güvenlik birimi ile ortak saglik
ve güvenlik birimleri, saglikli ve güvenli bir çalisma
ortami olusturmak üzere isin normal akisini aksatmamak sartiyla ve
verimli bir çalisma ortaminin saglanmasina katkida bulunmak amaciyla;
a) Isçilerin saglik gözetimi,
b) Çalisma ortaminin gözetimi,
c) Egitim, danismanlik ve bilgilendirme,
ç) Ilkyardim ve acil müdahale,
d) Kayit ve istatistik,
görevleri ile benzeri diger görevleri yerine getirmekle yükümlüdür.
Isçilerin saglik gözetimi
MADDE 19 – (1) Isçilerin saglik gözetimi, isçilerin
sagligini korumak ve gelistirmek amaci ile isçilere verilecek her
türlü saglik hizmetini kapsar.
(2) Isyeri saglik ve güvenlik birimi ile ortak saglik ve güvenlik
birimi, birinci fikra kapsamindaki görevlerini yürütürken
32 nci maddede sayilan hususlari yerine getirir.
Çalisma ortaminin gözetimi
MADDE 20 – (1) Çalisma ortaminin gözetimi, isyeri saglik
ve güvenlik birimi ile ortak saglik ve güvenlik biriminin isyerinde
saglik ve güvenlik tehlikelerine karsi yürütecegi her türlü
önleyici ve düzeltici faaliyeti kapsar.
(2) Isyeri saglik ve güvenlik birimi ile ortak saglik ve güvenlik
birimi, birinci fikra kapsamindaki görevlerini yürütürken
37 nci maddede sayilan hususlari yerine getirir.
Egitim, danismanlik ve bilgilendirme
MADDE 21 – (1) Isyeri saglik ve güvenlik birimi ile ortak saglik
ve güvenlik birimi; isçilerin is sagligi ve güvenligi
egitimlerini ve bilgilendirilmelerini saglar, is sagligi ve güvenligi
ile ilgili her türlü konuda danismanlik yapar.
Ilkyardim ve acil müdahale
MADDE 22 – (1) Isyeri saglik ve güvenlik birimi ile ortak saglik
ve güvenlik birimi;
a) Isyerinde kaza, yangin, dogal afet ve bunun gibi acil müdahale
gerektiren durumlari belirler. Acil durum planinin hazirlanmasini, ilkyardim
ve acil müdahale bakimindan yapilmasi gerekenleri ve uygulamalari
organize eder, yürütür ve ilgili diger birim, kurum ve
kuruluslarla isbirligi yapar.
b) Isyerinde, ilkyardimci olarak görevlendirilecek kisilerin gerekli
egitimleri almasini saglayacak organizasyonu yapar.
(2) Isyeri saglik ve güvenlik birimi, isyerindeki çalisma
süresince açik bulundurulur. Bu süre içerisinde,
yeterli sayida ilkyardimci görevlendirilir.
(3) Is sagligi ve güvenligi hizmetinin ortak saglik ve güvenlik
birimlerinden saglanmasi, isyerlerinde Ilkyardim Yönetmeligine göre
yeterli sayida ilkyardimci bulundurulmasi zorunlulugunu ortadan kaldirmaz.
Kayit ve istatistik
MADDE 23 – (1) Isçilerin saglik gözetimine ve çalisma
ortaminin gözetimine ait bütün bilgiler, isyeri saglik
ve güvenlik birimi veya ortak saglik ve güvenlik birimince kayit
altina alinir ve belgeler 10 yil süreyle saklanir.
(2) Isçilerin sagliginin çalisma sartlarindan etkilenip
etkilenmediginin belirlenmesinde; ise giris ve periyodik saglik kontrolleri,
hastalik ve saglik sorunlari ile ilgili yapilan basvurularin günlük
ve aylik kayitlari ile is kazalari ve meslek hastaliklari, ise devamsizlik,
zararli ve tehlikeli madde kayitlari kullanilir.
(3) Isyeri saglik ve güvenlik birimi ile ortak saglik ve güvenlik
birimleri, isçilerin saglik bilgileri, yaptiklari isler ve çalistiklari
ortamdaki maruziyet bilgileri ile bu maruziyetlerin degerlendirme sonuçlarinin,
isyerindeki kisisel saglik dosyalarinda, gizlilik ilkesine uyularak saklanmasini
saglar.
(4) Isveren, isçiler ve temsilcileri ile varsa is sagligi ve güvenligi
kurulunun, is sagligi ve güvenligi ile ilgili kayit ve istatistiklere
ulasabilmesini saglar.
(5) Isyeri saglik ve güvenlik birimi ile ortak saglik ve güvenlik
birimleri, isyerinde meydana gelen bütün is kazalarini ve meslek
hastaliklarini kaydeder ve bunlarla ilgili rapor hazirlar, is kazalari
ve meslek hastaliklari ile ilgili kayit ve takip islemlerinde Ek-2’de
belirtilen örnek formlari kullanir, is kazalari ve meslek hastaliklarinin
kayitlarini degerlendirerek kaynaklarini belirler ve bunlara yönelik
tedbirleri gelistirir.
Yillik çalisma plani
MADDE 24 – (1) Isyeri saglik ve güvenlik birimi ile ortak saglik
ve güvenlik birimi, yürütülecek hizmetler ile ilgili
olarak yillik çalisma plani hazirlar ve hazirlanan plan isveren
tarafindan onaylanir. Onaylanan plan isyerinde ilan edilir. Bir nüshasi
isyeri saglik ve güvenlik birimi ile ortak saglik ve güvenlik
birimince kayit altina alinir.
Yillik degerlendirme raporu
MADDE 25 – (1) Isyeri saglik ve güvenlik birimi ile ortak saglik
ve güvenlik birimi, isyerindeki saglik gözetimi ve çalisma
ortaminin gözetimi ile ilgili çalismalari kaydeder ve Ek-3’te
belirtilen örnegine uygun yillik degerlendirme raporu hazirlayarak
isverene, is sagligi ve güvenligi kuruluna ve Genel Müdürlüge
gönderir. Genel Müdürlüge gönderilen yillik degerlendirme
raporu, yazili olarak ve elektronik ortamda iletilir. Bu bilgiler, Saglik
Bakanligi Temel Saglik Hizmetleri Genel Müdürlügüne,
Genel Müdürlük tarafindan elektronik ortamda bildirilir.
Görevlendirme belgesi ve sözlesme
MADDE 26 – (1) Isveren, isyeri saglik ve güvenlik biriminde
görev alacak ve bu Yönetmelikte belirtilen niteliklere sahip
isyeri hekimi, is güvenligi uzmani ve diger personelin görevlerini
yerine getirmeleri hususunda bir görevlendirme belgesi düzenler.
Bu hizmetlerin tamaminin veya bir kisminin ortak saglik ve güvenlik
birimlerinden alinmasi durumunda taraflarca sözlesme yapilir. Görevlendirme
belgesi veya sözlesme üç nüsha düzenlenir.
Düzenlenen nüshalardan biri isverende, biri isyeri saglik ve
güvenlik birimi veya ortak saglik ve güvenlik biriminde kalir,
diger nüsha ise Genel Müdürlüge gönderilir. Sözlesmeler,
Ek-4, Ek-5 ve Ek-6’daki örneklerine uygun olarak düzenlenir.
(2) Is sagligi ve güvenligi ile ilgili görevini yerine getirdigi
süre içerisinde is güvenligi uzmanina baska görev
verilemez.
(3) Ek-4, Ek-5 ve Ek-6’ daki sözlesmelerin feshi halinde, bu
durum taraflarca üç is günü içinde Genel
Müdürlüge bildirilir.
(4) Ortak saglik ve güvenlik birimlerindeki personel degisiklikleri
üç is günü içinde Ek-8’ deki form doldurularak
Genel Müdürlüge bildirilir.
Mesleki bagimsizlik
MADDE 27 – (1) Isyeri saglik ve güvenlik birimi ile ortak saglik
ve güvenlik birimi personelinin mesleki bagimsizligi korunur. Isyeri
saglik ve güvenlik birimi ile ortak saglik ve güvenlik birimi
personeli, bagimsiz çalisma ilkesi uyarinca bu Yönetmelik
hükümlerini yerine getirirken, isveren tarafindan görevini
yapmaktan alikonulamaz. Isveren, bu personelin malzemeler, ürünler,
maddeler ve isin yapilisi ile ilgili bilgilere ulasmasini saglar.
Gizlilik ilkesi
MADDE 28 – (1) Isyeri saglik ve güvenlik birimi ile ortak saglik
ve güvenlik birimi personeli, isyerinin teknik ve idari bilgileri
ile isçilere ait tibbi bilgileri gizli tutmakla yükümlüdür.
Isbirligi ilkesi
MADDE 29 – (1) Isyeri saglik ve güvenlik birimi veya ortak
saglik ve güvenlik birimi personeli, görevlerinin yürütümünde
ve is sagligi ve güvenligi mevzuatinda öngörülen tedbirlerin
uygulanmasinda, isbirligi ve koordinasyon içinde çalisir.
(2) Ayrica, isyeri saglik ve güvenlik birimi ile ortak saglik ve
güvenlik birimi;
a) Isverenle,
b) Isyeri bünyesindeki bütün üretim birimleri veya
diger bölüm çalisanlari ile,
c) Isletmede is sagligi ve güvenligi isçi temsilcisi ile,
d) Sanayiden sayilan islerin yapildigi isyerlerinde is sagligi ve güvenligi
kurulu ile,
isbirligi yapar.
BESINCI BÖLÜM
Isyeri Hekimlerinin Nitelikleri, Görev, Yetki ve Yükümlülükleri
ile Çalisma Usul ve Esaslari
Isyeri hekimlerinin nitelikleri
MADDE 30 – (1) Isyeri hekimi olarak görevlendirilecek hekimler,
egitim kurumlari tarafindan düzenlenen isyeri hekimligi egitim programlarina
katilmak ve egitim sonunda Genel Müdürlükçe yaptirilacak
sinavda basarili olmak zorundadir.
Isyeri hekimlerinin çalisma süreleri
MADDE 31 – (1) Isyeri hekimleri, bu Yönetmelikte belirtilen
görevlerini yerine getirmek için asagida belirtilen sürelerde
görev yaparlar:
a) Az tehlikeli sinifta yer alan isyerlerine; saglik gözetimi için
ayda en az 12 saat, buna ilave olarak ise giris ve periyodik muayeneleri
ile egitim için on isçi basina yilda en az 30 dakika,
b) Tehlikeli sinifta yer alan isyerlerine; saglik gözetimi için
ayda en az 24 saat, buna ilave olarak ise giris ve periyodik muayeneleri
ile egitim için on isçi basina yilda en az 60 dakika,
c) Çok tehlikeli sinifta yer alan isyerlerine; saglik gözetimi
için ayda en az 36 saat, buna ilave olarak ise giris ve periyodik
muayeneleri ile egitim için on isçi basina yilda en az 90
dakika.
(2) Az tehlikeli sinifta yer alan ve 1000’ in üzerinde (1000
dahil) isçi çalistirilan isyerlerinde tam gün çalisacak
bir isyeri hekimi ile birinci fikrada belirtilen kriterlere uygun yeteri
kadar isyeri hekimi eklenir.
(3) Tehlikeli sinifta yer alan ve 750’nin üzerinde (750 dahil)
isçi çalistirilan isyerlerinde tam gün çalisacak
bir isyeri hekimi ile birinci fikrada belirtilen kriterlere uygun yeteri
kadar isyeri hekimi eklenir.
(4) Çok tehlikeli sinifta yer alan ve 500’ün üzerinde
(500 dahil) isçi çalistirilan isyerlerinde tam gün
çalisacak bir isyeri hekimi ile birinci fikrada belirtilen kriterlere
uygun yeteri kadar isyeri hekimi eklenir.
Isyeri hekimlerinin görevleri
MADDE 32 – (1) Isyeri hekimleri, is sagligi hizmetleri kapsaminda
asagidaki görevleri yapmakla yükümlüdür:
a) Isle iliskisi bakimindan, gece postalari da dahil olmak üzere
isçilerin saglik gözetimini yapmak,
b) Isyerlerinde sagliga zararli riskleri tanimlamak ve degerlendirmek,
c) Birden fazla madde veya etkene ayni anda maruz kalinmasi durumunda,
ortaya çikabilecek saglik tehlikelerini is sagligi ve güvenligi
mevzuati kapsaminda degerlendirmek,
ç) Isçilerin ise girislerinde saglik muayenelerini yaparak
ise uygun olduklarini belirten saglik raporunu hazirlamak,
d) Yapilan isin özelligine göre, isin devami süresince
isçilerin periyodik saglik muayenelerini is sagligi ve güvenligi
mevzuatinda belirtilen araliklarla yapmak,
e) Isçilerin ise giris ve periyodik muayenelerini Ek-7’de
verilen örnegine uygun olarak yapmak,
f) 15/6/2004 tarihli ve 25493 sayili Resmî Gazete’de yayimlanan
Agir ve Tehlikeli Isler Yönetmeliginde belirtilen agir ve tehlikeli
islerde çalisan isçilerin ise giris ve periyodik saglik
muayenelerini, ayni Yönetmeligin Ek-2’sinde yer alan Agir ve
Tehlikeli Islerde Çalisacaklara Ait Ise Giris/Periyodik Muayene
Formu örnegine göre yapmak,
g) Saglik sorunlari nedeniyle ise gelememe ve isyerinde olabilecek saglik
tehlikeleri arasinda bir iliskinin olup olmadigini tespit etmek,
g) Saglik sorunlari nedeniyle üç haftadan daha uzun süreli
isten uzaklasmalarda veya meslek hastaliklari, is kazalari nedeniyle ya
da sik tekrarlanan isten uzaklasmalarda ise dönüs muayenesi
yapmak,
h) Isçinin ise girisinde ve is degisikliginde, ise uyumunun belirlenmesi
amaciyla yapilan saglik muayenesi sonucunda düzenlenen raporda, çalistirilacagi
isler ve çalisma sartlarini belirtmek, rapor sonucunu isveren ve
isçiye yazili olarak bildirmek,
i) Herhangi bir kaza, hastalik veya periyodik muayene sonrasinda eski
isinde çalismasi sakincali bulunan isçinin, mevcut saglik
durumuna uygun bir iste çalistirilmasini tavsiye etmek,
i) Özürlü ve eski hükümlülerin ise alinmalari,
isyerinde olusan bir kaza veya hastalik sonrasinda geçici ya da
kalici is göremezligi olanlarin ise baslamalari, uygun ise yerlestirilmeleri
için gerekli saglik muayenelerini yaparak rapor hazirlamak ve islerine
uyumlarini saglamak,
j) Gebe veya emziren kadinlari, on sekiz yasindan küçükleri,
iki yasindan küçük çocugu olan anneleri, meslek
hastaligi tanisi veya süphesi olanlari, kronik hastaligi olanlari,
yaslilari, malul ve özürlüleri, alkol, ilaç ve uyusturucu
bagimliligi olanlari, birden fazla is kazasi geçirmis olanlar gibi
özelligi olan isçileri; yakin takip ve koruma altina almak,
bilgilendirilmelerine özel önem vermek, yapilacak risk degerlendirmesinde
özel olarak dikkate almak,
k) Gerekli laboratuvar tetkiklerini, radyolojik tetkik ve muayeneleri
yaptirmak,
l) Bulasici hastaliklarin kontrolünü saglayarak yayilmasini
önleme ve asilama çalismalari yapmak, portör muayenelerini
yaptirmak,
m) Isyerinin genel hijyen sartlarini sürekli izleyerek ve denetleyerek
isyerindeki bütün birimlerin isçilerin sagligini koruyup
gelistirecek biçimde düzenlenmesi, isçiye saglikli
bir ortamda ve yürütülen isin gerektirdigi kaloriyi karsilayacak
nitelikte yemek verilmesi, içme suyu imkani saglanmasi, soyunma
odalari, banyo, lavabo ve tuvaletlerin bakimli ve temiz olmasi ve genel
temizlik donaniminin temin edilmesi ve sürdürülmesi, mevcutsa
yatakhanelerin sagliga uygunlugunun saglanmasi konularinda tavsiyelerde
bulunmak ve uygulamalarin takibini yapmak,
n) Isyerinde mevcutsa kres ve çocuk bakim yurdu ile emzirme odalarinin
saglik sartlarini kontrol etmek, saglik sartlarina uygunlugunun saglanmasi
için tavsiyelerde bulunmak ve uygulamalarin takibini yapmak,
o) Isin isçiye uygunlugunun saglanmasini tavsiye etmek,
ö) Meslek hastaligi tanisi veya süphesi olan ve is kazasi geçiren
isçileri izlemek ve bunlarin kontrolünü yapmak, meslek
hastaliklari tanisinda yetkili hastaneler ile isbirligi içinde
çalismak,
p) Is kazasina ugrayan veya meslek hastaligina yakalanan isçilerin
rehabilitasyonu konusunda isyerindeki ilgili birimlerle isbirligi içinde
çalismak,
r) Is sagligi ve güvenligi ile ilgili mevcut durum, sorunlarin tespiti,
bunlarin çözümü için etkin metotlarin gelistirilmesi,
öncelikler ve sonuçlarin degerlendirilmesi amaciyla belirli
araliklarla incelemeler yapmak,
s) Çalisma ortaminin gözetimi ile ilgili olarak gerektiginde
ölçümler yapilmasini saglayarak alinan sonuçlarin
isçilerin sagligi yönünden degerlendirmesini yapmak,
s) Isyerinde varsa is sagligi ve güvenligi kuruluna katilarak çalisma
ortami ve isçilerin saglik gözetimi ile ilgili gerekli açiklamalarda
bulunmak, danismanlik yapmak ve kurulda alinan kararlarin uygulanmasini
izlemek,
t) Yürütülecek her türlü saglik gözetim
faaliyetleri sonucunda elde edilen verilerin kullanilmasi ile ilgili olarak
isçileri ve temsilcilerini bilgilendirmek ve onlarin rizasini almak,
u) Isçileri, isiyle ilgili saglik tehlikeleri, yapilan saglik muayenesinin
sonuçlari ve bunlarin degerlendirilmesi konusunda yeterli ve uygun
sekilde bilgilendirmek,
ü) Isçilerin, zamanlarini etkin ve verimli biçimde
degerlendirmeleri amaciyla egitici, kültürel ve sportif etkinliklerle
zenginlestirilmis dinlenme imkani saglamak için tavsiyelerde bulunmak,
v) Isyerinde ilkyardim ve acil müdahale hizmetlerinin organizasyonunu
yapmak, ilgili personelin egitiminin saglanmasi çalismalarini yürütmek,
y) Is ile isçinin uyumunu saglamak için; is usullerinin
isçilerin fiziksel ve zihinsel kapasitelerine uyarlanmasi, isçilerin
sagliginin yapilan is ve islemler ile çalisma ortamindaki çesitli
stres faktörlerinden olumsuz yönde etkilenmesi ihtimaline karsi
inceleme ve arastirmalar yapmak,
z) Is kazalari ve meslek hastaliklarinin analizine katilmak, meslek hastaligi
tanisi veya süphesi olanlarin bulundugu ortamlarda çalisan
isçilerle ilgili inceleme yapmak,
aa) Yeni teçhizatin saglik açisindan degerlendirilmesi ve
test edilmesi gibi is uygulamalarinin iyilestirilmesine yönelik programlarin
gelistirilmesi çalismalarina katilmak,
bb) Yillik çalisma planini, varsa is güvenligi uzmani ile
isbirligi yaparak hazirlamak,
cc) Isyerindeki saglik gözetimi ile ilgili çalismalari kaydetmek
ve Ek-3’te belirtilen örnegine uygun yillik degerlendirme raporunu,
varsa is güvenligi uzmani ile isbirligi yaparak hazirlamak,
çç) Is sagligi, hijyen ve ergonomi alanlarinda bilgi ve
egitimin verilmesi için ilgili taraflarla isbirligi yapmak,
dd) Is sagligi, hijyen ve ergonomi ile kisisel koruyucu donanimlar ve
toplu koruma yöntemleri konularinda tavsiyelerde bulunmak,
ee) Isyeri yöneticilerine, is sagligi ve güvenligi kurulu üyelerine,
isçilere ve temsilcilerine genel saglik konularinda egitim vermek
ve bu egitimlerin sürekliligini saglamak,
ff) Isçilere, bagimlilik yapan maddelerin, özellikle tütün
ve tütün mamullerinin, kullanilmasinin zararlari konularinda
egitim vermek,
gg) Yukarida belirtilen görevleri ile ilgili gerekli kayitlarin tutulmasini
saglamak.
Isyeri hekimlerinin yetkileri
MADDE 33 – (1) Isyeri hekimleri;
a) Bagimsiz çalisma ilkesi uyarinca bu Yönetmelik hükümlerini
yerine getirirken, isveren tarafindan hiçbir sekilde engellenemez,
görevini yapmaktan alikonulamaz,
b) Çalismalarini tam bir mesleki bagimsizlik içinde ve tibbi
deontoloji kurallarina uygun biçimde yürütür,
c) Isyerinde çalisanlarin hayati ile ilgili yakin tehlike olusturan
bir husus tespit ettiginde, isin geçici olarak durdurulmasi için
derhal üst yönetimi bilgilendirir,
ç) Saglik durumu bakimindan yaptigi isle uyumsuz oldugu belirlenen
isçilerin, isyerinde uygun bir iste görevlendirilmesini tavsiye
eder,
d) Üretim teknolojilerinin planlanmasinda is sagligi ile ilgili tavsiyelerde
bulunur,
e) Görevi geregi isyerinin bütün bölümlerinde
is sagligi konusunda inceleme, arastirma yapar ve çalisanlarla
görüsür,
f) Gerektiginde konu ile ilgili kurum veya kuruluslar ile isbirligi yapar.
Isyeri hekimlerinin yükümlülükleri
MADDE 34 – (1) Isyeri hekimleri, bu Yönetmelikte belirtilen
görevlerini yaparken, isin normal akisini mümkün oldugu
kadar aksatmamak ve verimli bir çalisma ortaminin saglanmasina
katkida bulunmak, isverenin ve isyerinin meslek sirlari, ekonomik ve ticari
durumlari hakkindaki bilgiler ile çalisanin kisisel saglik dosyasindaki
bilgileri gizli tutmakla yükümlüdürler.
ALTINCI BÖLÜM
Is Güvenligi Uzmanlarinin Nitelikleri, Görev, Yetki ve Yükümlülükleri
ile Çalisma Usul ve Esaslari
Is güvenligi uzmanlarinin nitelikleri
MADDE 35 – (1) Is güvenligi uzmani olarak görevlendirilecek
mühendis veya teknik elemanlar, egitim kurumlari tarafindan düzenlenen
is güvenligi uzmanligi egitim programlarina katilmak ve egitim sonunda
Genel Müdürlükçe yaptirilacak sinavda basarili olmak
zorundadir.
Is güvenligi uzmanlarinin çalisma süreleri
MADDE 36 – (1) Is güvenligi uzmanlarindan;
a) (A) sinifi belgeye sahip olanlar bütün tehlike siniflarinda
yer alan isyerlerinde,
b) (B) sinifi belgeye sahip olanlar tehlikeli ve az tehlikeli siniflarda
yer alan isyerlerinde,
c) (C) sinifi belgeye sahip olanlar az tehlikeli sinifta yer alan isyerlerinde,
görev yaparlar.
(2) Isyerinde birden fazla is güvenligi uzmaninin görevlendirilmesi
halinde, en az bir is güvenligi uzmaninda birinci fikrada belirtilen
sartlar aranir.
(3) Is güvenligi uzmanlari, bu Yönetmelikte belirtilen görevlerini
yerine getirmek için asagida belirtilen sürelerde görev
yaparlar:
a) Az tehlikeli sinifta yer alan isyerlerine; ayda en az 12 saat, buna
ilave olarak da isçi basina ayda en az 5 dakika,
b) Tehlikeli sinifta yer alan isyerlerine; ayda en az 24 saat, buna ilave
olarak da isçi basina ayda en az 5 dakika,
c) Çok tehlikeli sinifta yer alan isyerlerine; ayda en az 36 saat,
buna ilave olarak da isçi basina ayda en az 10 dakika.
(4) Az tehlikeli sinifta yer alan ve 1000’ in üzerinde (1000
dahil) isçi çalistirilan isyerlerinde tam gün çalisacak
bir is güvenligi uzmani ile üçüncü fikrada
belirtilen kriterlere uygun yeteri kadar is güvenligi uzmani eklenir.
(5) Tehlikeli sinifta yer alan ve 750’nin üzerinde (750 dahil)
isçi çalistirilan isyerlerinde tam gün çalisacak
bir is güvenligi uzmani ile üçüncü fikrada
belirtilen kriterlere uygun yeteri kadar is güvenligi uzmani eklenir.
(6) Çok tehlikeli sinifta yer alan ve 500’ün üzerinde
(500 dahil) isçi çalistirilan isyerlerinde tam gün
çalisacak bir is güvenligi uzmani ile üçüncü
fikrada belirtilen kriterlere uygun yeteri kadar is güvenligi uzmani
eklenir.
Is güvenligi uzmanlarinin görevleri
MADDE 37 – (1) Is güvenligi uzmanlari, asagida belirtilen görevleri
yerine getirmekle yükümlüdür:
a) Isyerinde, gece postalari da dahil olmak üzere çalisma
ortaminin gözetimini yapmak,
b) Isyerinde yapilan çalismalarin, is sagligi ve güvenligi
mevzuatina ve genel is güvenligi kurallarina uygun olarak sürdürülmesini
saglamak için isverene tavsiyelerde bulunmak,
c) Isyerindeki tehlikelerin belirlenmesi, risk analizinin ve risk degerlendirmesinin
yapilmasi, tehlikelerin kaynaginda yok edilmesine yönelik tedbirlere
öncelik verilerek ortadan kaldirilmasi ve risklerin kontrol altina
alinmasi için isçilerin veya temsilcilerinin görüslerini
de alarak gerekli çalismalari planlamak, ölçüm,
analiz ve kontrollerin yapilmasini saglamak, alinacak saglik ve güvenlik
önlemleri konusunda isverene önerilerde bulunmak ve uygulamalarin
takibini yapmak,
ç) Isyerinde is sagligi ve güvenligi yönünden yapilmasi
gereken periyodik bakim, kontrol ve ölçümleri planlamak
ve uygulamalarin takibini yapmak,
d) Isyerinde kaza, yangin, dogal afetler gibi acil müdahale gerektiren
durumlar için acil durum planinin hazirlanmasini saglamak ve uygulamalarin
takibini yapmak,
e) Yangin veya patlamalarin önlenmesi için gerekli çalismalari
planlamak ve uygulamalarin takibini yapmak, yangin veya patlama durumunda
alinacak tedbirleri belirlemek,
f) Is sagligi ve güvenligi kuruluna katilarak çalisma ortaminin
gözetimi ile ilgili gerekli açiklamalarda bulunmak, danismanlik
yapmak ve kurulda alinan kararlarin uygulanmasini izlemek,
g) Isyeri hekimi ile isbirligi yaparak isyerinde meydana gelebilecek is
kazalari ve meslek hastaliklari ile ilgili degerlendirme yapmak, gerekli
önleyici faaliyet planlarini hazirlamak ve uygulamalarin takibini
yapmak,
g) Isyerinde meydana gelen is kazasi, meslek hastaligi veya herhangi bir
tehlikeli olayin tekrarlanmamasi için inceleme ve arastirma yaparak
düzeltici faaliyet planlarini yapmak ve uygulamalari takip etmek,
h) Isyerlerinin tasarimi, makine ve diger teçhizatin durumu, bakimi,
seçimi ve çalisma sirasinda kullanilan maddeler de dahil
olmak üzere isin planlanmasi ve organizasyonu konusunda tavsiyede
bulunmak,
i) Isyerinde yeni bir bölüm veya sistem kurulacagi ya da yeni
makine, tezgah ve cihaz alinacagi durumlarda inceleme ve arastirma yaparak
saglik ve güvenlik yönünden uygun seçim yapilmasi
için isverene tavsiyelerde bulunmak,
i) Kisisel koruyucu donanimlarin seçimi, temini, kullanimi, bakimi,
muhafazasi ve test edilmesi konularinda isverene tavsiyelerde bulunmak,
j) Is sagligi ve güvenligi egitimlerini ilgili Yönetmelik hükümlerine
uygun olarak planlamak ve uygulamak,
k) Yillik çalisma planini isyeri hekimi ile isbirligi yaparak hazirlamak,
l) Isyerindeki çalisma ortaminin gözetimi ile ilgili çalismalari
kaydetmek ve Ek-3’te belirtilen örnegine uygun yillik degerlendirme
raporunu isyeri hekimi ile isbirligi yaparak hazirlamak,
m) Birden fazla madde veya etkenin ayni anda isyerinde bulunmasindan dolayi
ortaya çikabilecek tehlikeleri is sagligi ve güvenligi mevzuati
dogrultusunda degerlendirmek,
n) Yukarida belirtilen görevleri ile ilgili gerekli kayitlarin tutulmasini
saglamak.
Is güvenligi uzmanlarinin yetkileri
MADDE 38 – (1) Is güvenligi uzmanlari;
a) Bagimsiz çalisma ilkesi uyarinca bu Yönetmelik hükümlerini
yerine getirirken, isveren tarafindan hiçbir sekilde engellenemez,
görevini yapmaktan alikonulamaz,
b) Isyerinde çalisanlarin hayati ile ilgili yakin tehlike olusturan
bir husus tespit ettiginde, isin geçici olarak durdurulmasi için
derhal üst yönetimi bilgilendirir,
c) Üretim planlamalarinda karar alma sürecine katilir,
ç) Görevi geregi isyerinin bütün bölümlerinde
is sagligi ve güvenligi konusunda inceleme, arastirma yapar ve çalisanlarla
görüsür,
d) Gerektiginde konu ile ilgili kurum veya kuruluslar ile isbirligi yapar.
Is güvenligi uzmanlarinin yükümlülükleri
MADDE 39 – (1) Is güvenligi uzmanlari, bu Yönetmelikte
belirtilen görevlerini yaparken, isin normal akisini mümkün
oldugu kadar aksatmamak ve verimli bir çalisma ortaminin saglanmasina
katkida bulunmak, isverenin ve isyerinin meslek sirlari, ekonomik ve ticari
durumlari ile ilgili bilgileri gizli tutmakla yükümlüdürler.
YEDINCI BÖLÜM
Isyeri Hekimleri ve Is Güvenligi Uzmanlarinin Egitimleri ve Sinavlari
Egitimlerin düzenlenmesi
MADDE 40 – (1) Isyeri hekimleri ve is güvenligi uzmanlarinin
egitimleri, kurulus kanunlarinda isyeri hekimligi ve is güvenligi
uzmanligi egitimlerini verme yetkisi bulunan kurum ve kuruluslar, üniversiteler
ve Genel Müdürlükçe yetkilendirilen kamu kurum ve
kuruluslari, kamu kurumu niteligindeki meslek kuruluslari veya özel
hukuk tüzel kisileri tarafindan düzenlenir.
Egitim kurumlarinin basvuru islemleri
MADDE 41 – (1) Egitim kurumlari, Genel Müdürlüge
asagidaki bilgi ve belgeleri içeren bir yazi ile basvururlar:
a) Egitim kurumlarinin unvanini, sahibini veya sahiplerini, faaliyet gösterecegi
adresi ve iletisim bilgilerini belirten ve yetki belgesi talep eden basvuru
yazisi,
b) Ticari sirketler için Ticaret Sicil Gazetesinin tasdikli örnegi,
c) Vakif veya dernekler için senet veya tüzüklerinin
tasdikli örnegi,
ç) Faaliyet gösterilecek yer kiralik ise en az bes yil süreli
kira sözlesmesinin tasdikli örnegi,
d) Faaliyet gösterilecek yer, egitim kurumuna veya kurucularindan
birine ait ise tapu senedinin tasdikli örnegi,
e) Faaliyet gösterilecek yerin intifa hakkina sahip ise ilgili tapu
sicil müdürlügünden alinacak belge,
f) Faaliyet gösterilecek yerin bütün bölümlerini
ihtiva eden 1/200 ölçekli plan,
g) Tapu kütügünde mesken olarak kayitli bir ana gayrimenkulün
bagimsiz bölümlerinde egitim kurumlarinin faaliyet gösterebilecegine
dair kat malikleri kurulunun oybirligiyle aldigi kararin tasdikli örnegi,
g) Ilgili mevzuata göre, yangina karsi gerekli tedbirlerin alindigina
dair yetkili merciler tarafindan verilen belge.
(2) Üniversiteler, egitim ve arastirma hastaneleri ile kamu kurum
ve kuruluslari için, yalnizca birinci fikranin (a), (f) ve (g)
bentlerinde belirtilen belgeler istenir.
(3) Birinci fikra uyarinca, egitim kurumlarindan istenen belgelerin asli
ile birlikte bir örneginin getirilmesi halinde, Genel Müdürlükçe
tasdiki yapilir.
Egitim kurumlarinin yetkilendirilmesi
MADDE 42 – (1) Egitim kurumlari tarafindan hazirlanan basvuru dosyasi
Genel Müdürlük tarafindan incelenerek eksiklikleri var
ise, ilgililere yazili olarak bildirilir. 40 inci maddede belirtilen egitim
kurumlarina, inceleme sonucunda uygun görülmesi durumunda, basvuru
yazisinda belirtilen adrese münhasiran, Genel Müdürlük
tarafindan EK-10’da örnegi belirtilen isyeri hekimligi ve is
güvenligi uzmanligi egitim kurumu yetki belgesi düzenlenir.
Baska bir adreste sube açildigi takdirde, ayni usul ve esaslar
dahilinde, Yönetmelikte belirtilen sartlarin yerine getirilmesi kaydiyla
sube için de yetki belgesi düzenlenir. Bu belgelerin, egitim
kurumlari tarafindan üç yilda bir Genel Müdürlüge
vize ettirilmesi zorunludur.
(2) Egitim kurumlari, isyeri hekimligi ve is güvenligi uzmanligi
egitim kurumu yetki belgesini almadikça egitim için katilimci
kaydi yapamaz ve egitime baslayamazlar.
Egitim hizmetinin devredilememesi
MADDE 43 – (1) Egitim kurumlari, egitim hizmetlerinin tamaminin
veya bir kisminin yerine getirilmesini baska bir egitim kurumuna devredemezler.
Genel Müdürlügün görevleri
MADDE 44 – (1) Genel Müdürlügün, egitim kurumlarinin
verecegi egitim hizmetleri ile ilgili görevleri sunlardir:
a) Egitim kurumu olarak yetkilendirilmek için yapilan basvurulari
incelemek,
b) Egitim kurumunun egitim faaliyetlerini izlemek ve degerlendirmek, degerlendirme
sonucunun 43, 45, 46, 47, 48 ve 49 uncu maddelere aykiri oldugunun belirlenmesi
durumunda yetkilendirmeyi iptal etmek,
c) Isyeri hekimligi ve is güvenligi uzmanligi sinavlarini, Ögrenci
Seçme ve Yerlestirme Merkezi’ne veya Milli Egitim Bakanligi’na
yaptirmak,
ç) Sinavlarda basarili olanlara isyeri hekimligi ve is güvenligi
uzmanligi belgelerini düzenlemek,
d) Egitim kurumlarina ait kayitlari tutmak.
Egitim mekanlarinin nitelikleri
MADDE 45 – (1) Egitimler, katilimcilarin tamaminin birbirlerini
görebilecegi sekilde düzenlendigi, orta kisimda uygulamalarin
yapilabilmesine imkan veren yeterli bir alanin bulundugu ve kisi basina
en az 10 metreküp hava hacmine sahip olan mekanlarda verilir. Egitimlerin
en fazla 25’er kisilik gruplara verilmesi esastir. Egitim kurumlarinda,
yönetici odasi, egitici odasi, dinlenme odasi ile yeterli sayida
lavabo ve tuvaletin bulunmasi zorunludur. Tuvalet ve lavabolar, erkek
ve kadinlar için ayri ayri olacaktir. Egitim mekanlarinda, uygun
termal konfor sartlari ve yeterli aydinlatma saglanacaktir.
(2) Egitimde kullanilacak araç ve gereçler, günün
teknolojisine uygun olmalidir.
Egitim konulari
MADDE 46 – (1) Egitim konularinin içerigi, ulusal ve uluslararasi
standartlar dogrultusunda, 51 inci maddede belirtilen isyeri hekimligi
egitim ve sinav komisyonu ile 54 üncü maddede belirtilen is
güvenligi uzmanligi egitim ve sinav komisyonu tarafindan belirlenir.
(2) Egitim kurumlarinda uygulanacak olan ve dönem planlarina uygun
olarak hazirlanan günlük programlar, Genel Müdürlügün
onayindan sonra uygulanir. Onaylanmamis programlar ile egitim verilemez.
(3) Teorik ve uygulamali dersler haftanin günlerine dengeli olarak
dagitilir.
Egiticilerin nitelikleri
MADDE 47 – (1) Isyeri hekimligi ve is güvenligi uzmanligi egitimi,
asagida nitelikleri belirtilen egiticiler tarafindan verilir:
a) Pedagojik formasyona veya egiticilerin egitimi belgesine sahip, en
az bes yil is sagligi ve güvenligi alaninda görev yaptigini
belgeleyen isyeri hekimleri,
b) Pedagojik formasyona veya egiticilerin egitimi belgesine sahip, en
az üç yil (A) sinifi is güvenligi uzmanligi belgesi ile
is sagligi ve güvenligi alaninda görev yaptigini belgeleyen
(A) sinifi is güvenligi uzmanlari,
c) Üniversitelerde tip, saglik, mühendislik, hukuk ve is sagligi
ve güvenligi alanlarinda ders verenler,
ç) Is sagligi ve güvenligi alaninda en az üç yil
teftis yapmis is müfettisleri,
d) Pedagojik formasyona veya egiticilerin egitimi belgesine sahip, Genel
Müdürlük ve bagli birimlerinde en az bes yil görev
yapmis is sagligi ve güvenligi uzmanlari,
e) Pedagojik formasyona veya egiticilerin egitimi belgesine sahip, Genel
Müdürlük ve bagli birimlerinde en az bes yil görev
yapmis is sagligi bilim uzmani, is sagligi bilim doktoru, is sagligi ve
güvenligi bilim doktoru ile lisans egitimine sahip saglik veya teknik
hizmetler sinifindaki kadrolarda yer alan ve en az on yil görev yapmis
personel.
(2) Birinci fikrada nitelikleri belirtilen kisilerin basvurmasi halinde,
Genel Müdürlük tarafindan bu kisilere Ek-11’de örnegi
belirtilen isyeri hekimligi ve is güvenligi uzmanligi egitici belgesi
verilir.
Egiticilerin uygunlugu
MADDE 48 – (1) Egitim kurumlari, egitim verilecek konulara uygun
egiticileri görevlendirmek ve bunlari Genel Müdürlüge
bildirmek zorundadir.
Egitimde düzenlenecek belgeler
MADDE 49 – (1) Düzenlenecek her egitim öncesinde, egitim
kurumlari tarafindan, egitime katilacaklarin listesi Genel Müdürlüge
gönderilir. Yapilan egitimler sonucunda, egitime katilanlara, egitim
kurumlari tarafindan egitim katilim belgesi düzenlenir.
Yeterlilik
MADDE 50 – (1) Egitime katilanlar, teorik egitimin yüzde 90’ina,
uygulamali egitimin tamamina devam etmek zorundadirlar. Egitim sonunda,
egitime katilanlarin basarili sayilmalari için, Genel Müdürlükçe
yaptirilacak sinavdan 100 tam puan üzerinden en az 70 puan almis
olmalari sarti aranir.
Isyeri hekimlerinin egitimi
MADDE 51 – (1) Egitim programlari teorik ve uygulamali olmak üzere
iki bölümden olusur. Egitimin süresi, 180 saat teorik ve
40 saat uygulama olmak üzere toplam 220 saatten az olamaz. Teorik
egitimin en fazla üçte ikisi uzaktan egitim yöntemi kullanilarak
da verilebilir. Uygulamali egitimler ise isyeri hekimi bulunan bir isyerinde
yapilir. Isyeri hekimligi egitim programlarinin sonunda Genel Müdürlükçe
sinav yaptirilir.
(2) Isyeri hekimligi sinavinda basarili olamayanlar, sinava girdikleri
tarihten itibaren bir yil içinde bir kez daha sinava girme hakkina
sahiptirler. Ancak, bu hakkini kullanmayan veya iki sinavda da basarili
olamayan adaylar yeniden egitim programina katilmak zorundadirlar.
(3) Isyeri hekimleri, isyeri hekimligi belgelerini aldiklari tarihten
itibaren yedi yillik araliklarla egitim kurumlari tarafindan düzenlenecek
bilgi yenileme egitimine katilmak zorundadirlar. Bu egitimin süresi
24 saatten az olamaz.
(4) Bilgi yenileme egitimine katilmayan isyeri hekimlerinin, isyeri hekimligi
belgeleri geçersiz sayilir ve bilgi yenileme egitimine katilincaya
kadar bu Yönetmelik kapsamindaki görev ve yetkilerini kullanamazlar.
Isyeri hekimligi egitim ve sinav komisyonu
MADDE 52 – (1) Isyeri hekimligi egitim programlari ile bilgi yenileme
egitim programlarinin hazirlanmasi, uygulanmasi ve isyeri hekimligi egitim
programlarinin sonunda sinavlarin yapilmasi ile ilgili usul ve esaslar,
isyeri hekimligi egitim ve sinav komisyonu tarafindan belirlenir.
(2) Komisyon; Is Sagligi ve Güvenligi Genel Müdürünün
baskanliginda, Genel Müdürlükten bir hekim, Is Teftis Kurulu
Baskanligindan is sagligi ve güvenligi alaninda görevli bir
is müfettisi, Çalisma ve Sosyal Güvenlik Egitim ve Arastirma
Merkezi’nden bir egitim uzmani, Saglik Bakanligi, Sosyal Güvenlik
Kurumu Baskanligi ve Türk Tabipleri Birliginden birer hekim temsilci
ile Yüksekögretim Kurulu Baskanligi tarafindan görevlendirilecek
is sagligi konusunda çalismalari olan bir hekim ögretim üyesinden
olusur.
(3) Komisyon, her yil Kasim ayinda yapacagi olagan toplantisinda bir sonraki
yilin çalisma programini belirler. Genel Müdürlük,
gerektiginde komisyonu olaganüstü toplantiya çagirabilir.
Toplantilarin gündemi üyelere toplanti tarihinden en az 15 gün
önce bildirilir. Komisyonun sekreterya isleri Genel Müdürlük
tarafindan yürütülür.
(4) Komisyon, kararlarini salt çogunlukla alir. Esitlik halinde
Baskanin oyu karari belirler. Komisyon karari, karar defterine yazilir
ve üyeler tarafindan imzalanir.
Isyeri hekimligi belgesi
MADDE 53 – (1) Isyeri hekimligi belgesi;
a) Is sagligi ve güvenligi alaninda en az üç yil teftis
yapmis olan hekim is müfettisi veya üniversitelerden is sagligi
bilim uzmanligi ve/veya bilim doktorasi almis veya is ve meslek hastaliklari
ya da isyeri hekimligi yan dal uzmanligi almis olan hekimler ile Genel
Müdürlük ve bagli birimlerde is sagligi alaninda fiilen
en az yedi yil çalismis hekimlere istekleri halinde,
b) Isyeri hekimligi egitim programlarina katilan ve egitim sonunda Genel
Müdürlükçe yaptirilan sinavda basarili olan hekimlere,
Ek-12’de belirtilen örnege uygun olarak Genel Müdürlükçe
verilir.
Is güvenligi uzmanlarinin egitimi
MADDE 54 – (1) Egitim programlari teorik ve uygulamali olmak üzere
iki bölümden olusur. Egitimin süresi, her is güvenligi
uzmanligi sinifi için 180 saat teorik ve 40 saat uygulama olmak
üzere toplam 220 saatten az olamaz. Teorik egitimin en fazla üçte
ikisi uzaktan egitim yöntemi kullanilarak da verilebilir. Uygulamali
egitimler ise is güvenligi uzmani bulunan bir isyerinde yapilir.
Is güvenligi uzmanligi egitim programlarinin sonunda Genel Müdürlükçe
sinav yaptirilir.
(2) Is güvenligi uzmanligi sinavinda basarili olamayanlar sinava
girdikleri tarihten itibaren bir yil içinde bir kez daha sinava
girme hakkina sahiptirler. Ancak, bu hakkini kullanmayan veya iki sinavda
da basarili olamayan adaylar yeniden egitim programina katilmak zorundadirlar.
(3) Is güvenligi uzmanlari, is güvenligi uzmanligi belgelerini
aldiklari tarihten itibaren yedi yillik araliklarla egitim kurumlari tarafindan
düzenlenecek bilgi yenileme egitimine katilmak zorundadirlar. Bu
egitimin süresi 24 saatten az olamaz.
(4) Bilgi yenileme egitimine katilmayan is güvenligi uzmanlarinin,
is güvenligi uzmanligi belgeleri geçersiz sayilir ve bilgi
yenileme egitimine katilincaya kadar bu Yönetmelik kapsamindaki görev
ve yetkilerini kullanamazlar.
Is güvenligi uzmanligi egitim ve sinav komisyonu
MADDE 55 – (1) Is güvenligi uzmanligi egitim programlari ile
bilgi yenileme egitim programlarinin hazirlanmasi, uygulanmasi ve is güvenligi
uzmanligi egitim programlarinin sonunda sinavlarin yapilmasi ile ilgili
usul ve esaslar, is güvenligi uzmanligi egitim ve sinav komisyonu
tarafindan belirlenir.
(2) Komisyon; Is Sagligi ve Güvenligi Genel Müdürünün
baskanliginda, Genel Müdürlükten bir is sagligi ve güvenligi
uzmani, Is Teftis Kurulu Baskanligindan is sagligi ve güvenligi alaninda
görevli bir is müfettisi, Çalisma ve Sosyal Güvenlik
Egitim ve Arastirma Merkezi’nden bir egitim uzmani, Türk Mühendis
ve Mimar Odalari Birliginden bir mühendis temsilci ve Yüksekögretim
Kurulu Baskanligi tarafindan görevlendirilecek is güvenligi
konusunda çalismalari olan bir ögretim üyesinden olusur.
(3) Komisyon, her yil Kasim ayinda yapacagi olagan toplantisinda bir sonraki
yilin çalisma programini belirler. Genel Müdürlük
gerektiginde Komisyonu olaganüstü toplantiya çagirabilir.
Toplantilarin gündemi üyelere toplanti tarihinden en az 15 gün
önce bildirilir. Komisyonun sekreterya isleri Genel Müdürlük
tarafindan yürütülür.
(4) Komisyon, kararlarini salt çogunlukla alir. Esitlik halinde
Baskanin oyu karari belirler. Komisyon karari, karar defterine yazilir
ve üyeler tarafindan imzalanir.
Is güvenligi uzmanligi belgesi
MADDE 56 – (1) Is güvenligi uzmanligi belgesinin siniflari
asagida belirtilmistir:
a) (A) sinifi is güvenligi uzmanligi belgesi;
1) Is sagligi ve güvenligi alaninda en az üç yil teftis
yapmis is müfettislerine istekleri halinde,
2) Genel Müdürlük ve bagli birimlerinde is sagligi ve güvenligi
alaninda en az sekiz yil görev yapmis is sagligi ve güvenligi
uzmanlarina istekleri halinde,
3) (B) sinifi is güvenligi uzmanligi belgesiyle en az bes yil fiilen
görev yaptigini is güvenligi uzmanligi sözlesmesi ile belgeleyerek
egitim kurumlari tarafindan düzenlenen is güvenligi uzmanligi
egitim programlarina katilanlardan Genel Müdürlükçe
yaptirilan (A) sinifi is güvenligi uzmanligi sinavinda basarili olan
mühendis veya teknik elemanlara,
Ek-13’de belirtilen örnegine uygun olarak Genel Müdürlükçe
verilir.
b) (B) sinifi is güvenligi uzmanligi belgesi;
1) Genel Müdürlük ve bagli birimlerinde is sagligi ve güvenligi
alaninda en az üç yil görev yapmis is sagligi ve güvenligi
uzmanlarina istekleri halinde,
2) Is sagligi ve güvenligi alaninda doktora yapmis olan mühendis
veya teknik elemanlardan (B) sinifi is güvenligi uzmanligi egitim
programinin pratik bölümünü tamamlayanlara istekleri
halinde,
3) Genel Müdürlük ve bagli birimlerinde is sagligi ve güvenligi
alaninda en az bes yil görev yapmis mühendis veya teknik elemanlardan
Genel Müdürlükçe yaptirilan (B) sinifi is güvenligi
uzmanligi sinavinda basarili olanlara,
4) (C) sinifi is güvenligi uzmanligi belgesiyle en az iki yil fiilen
görev yaptigini is güvenligi uzmanligi sözlesmesi ile belgeleyerek
egitim kurumlari tarafindan düzenlenen is güvenligi uzmanligi
egitim programlarina katilanlardan Genel Müdürlükçe
yaptirilan (B) sinifi is güvenligi uzmanligi sinavinda basarili olan
mühendis veya teknik elemanlara,
Ek-13’de belirtilen örnegine uygun olarak Genel Müdürlükçe
verilir.
c) (C) sinifi is güvenligi uzmanligi belgesi;
1) Egitim kurumlari tarafindan düzenlenen (C) sinifi is güvenligi
uzmanligi egitim programlarina katildiklarini belgeleyen ve Genel Müdürlükçe
yaptirilan (C) sinifi is güvenligi uzmanligi sinavinda basarili olan
mühendis veya teknik elemanlara,
2) Is sagligi ve güvenligi alaninda yüksek lisans yapmis olan
mühendis veya teknik elemanlardan (C) sinifi is güvenligi uzmanligi
egitim programinin pratik bölümünü tamamlayanlara
istekleri halinde,
Ek-13’de belirtilen örnegine uygun olarak Genel Müdürlükçe
verilir.
SEKIZINCI BÖLÜM
Çesitli ve Son Hükümler
Tehlike sinifi belirleme komisyonu
MADDE 57 – (1) Isyerlerinin, is sagligi ve güvenligi açisindan
hangi tehlike sinifina girecegi, Sosyal Güvenlik Kurumu Baskanliginin
is kazalari ve meslek hastaliklari istatistikleri de göz önünde
bulundurularak; Is Sagligi ve Güvenligi Genel Müdürünün
baskanliginda, Saglik Bakanligi, Sanayi ve Ticaret Bakanligi, Sosyal Güvenlik
Kurumu Baskanligi, Is Teftis Kurulu Baskanligi, en çok üyeye
sahip isçi ve isveren sendikalari konfederasyonlari ile Türk
Tabipleri Birligi ve Türk Mühendis ve Mimar Odalari Birliginden
birer temsilcinin olusturdugu komisyonun görüsleri dogrultusunda
Bakanlikça çikarilacak Teblig ile belirlenir.
(2) Komisyon, her yil Aralik ayinda olagan olarak toplanir. Genel Müdürlük,
gerektiginde komisyonu olaganüstü toplantiya çagirabilir.
Toplantinin gündemi, üyelere toplanti tarihinden en az 15 gün
önce bildirilir. Komisyonun sekreterya isleri Genel Müdürlük
tarafindan yürütülür.
(3) Komisyon kararlari salt çogunlukla alinir. Oylarin esitligi
halinde ise Baskanin kullandigi oy yönünde çogunluk saglanmis
sayilir. Komisyon karari, karar defterine yazilir ve üyeler tarafindan
imzalanir.
Yürürlükten kaldirilan yönetmelikler
MADDE 58 – (1) 16/12/2003 tarihli ve 25318 sayili Resmî Gazete’de
yayimlanan Isyeri Saglik Birimleri ve Isyeri Hekimlerinin Görevleri
ile Çalisma Usul ve Esaslari Hakkinda Yönetmelik ile 20/1/2004
tarihli ve 25352 sayili Resmî Gazete’de yayimlanan Is Güvenligi
ile Görevli Mühendis veya Teknik Elemanlarin Görev, Yetki
ve Sorumluluklari ile Çalisma Usul ve Esaslari Hakkinda Yönetmelik
yürürlükten kaldirilmistir.
GEÇICI MADDE 1 – (1) Bu Yönetmeligin yayimi tarihinden
önce, Bakanlikça verilen isyeri hekimligi ve is güvenligi
uzmanligi sertifikalari ile 16/12/2003 tarihinden önce düzenlenen
isyeri hekimligi sertifikalari geçerlidir.
Yürürlük
MADDE 59 – (1) Bu Yönetmelik yayimi tarihinde yürürlüge
girer.
Yürütme
MADDE 60 – (1) Bu Yönetmelik hükümlerini Çalisma
ve Sosyal Güvenlik Bakani yürütür.
EK-1
ISYERI SAGLIK VE GÜVENLIK BIRIMI ILE ORTAK SAGLIK VE GÜVENLIK
BIRIMI ASGARI MALZEME LISTESI
A) Tibbi Malzemeler:
1. Sfingomanometre
2. Stetoskop
3. Oftalmoskop
4. Otoskop
5. Abeslang
6. Kulak küreti
7. Beden derecesi
8. Cerrahi dikis seti
9. Pansuman malzemesi
10. Enjeksiyon malzemesi
11. Tarti
12. Muayene masasi
13. Paravan
14. Ilaç dolabi
15. Tibbi malzeme dolabi
16. Sedye
17. Oksijen tüpü
18. Buzdolabi
19. Hasta sandalyesi
B) Büro malzemeleri:
1. Bilgisayar
2. Projeksiyon cihazi
3. Yazi tahtasi
4. Yazi masasi ve koltuk
5. Kirtasiye malzemesi
6. Dosya dolabi
C) Tasit:
Agir ve tehlikeli islerin yapildigi ve devamli olarak en az 50 isçinin
çalistirildigi isyerlerinde, hastalanan veya kaza geçiren
isçilerin isyerine en yakin saglik kurulusuna tasinmalari için
uygun bir tasit isyerinde hazir bulundurulur.
Sigortali ve Isyeri Bildirimlerinin Bazi Kurumlara Yapilmasi
Gereken Bildirimlere Dair Yönetmelik
21 Temmuz 2009 SALI
Resmî Gazete
Sayi : 27295
YÖNETMELIK
Çalisma ve Sosyal Güvenlik Bakanligindan:
SOSYAL GÜVENLIK KURUMUNAYAPILAN SIGORTALI VE ISYERI BILDIRIMLERININ
BAZI KURUMLARA YAPILMASI GEREKEN
BILDIRIMLER YERINE GEÇMESINE DAIR USUL VE ESASLARI HAKKINDA YÖNETMELIK
BIRINCI BÖLÜM
Amaç, Kapsam, Dayanak,Tanimlar ve Kisaltmalar
Amaç ve kapsam
MADDE 1 – (1) Bu Yönetmeligin amaci; 31/5/2006 tarihli ve 5510
sayili Sosyal Sigortalar ve Genel Saglik Sigortasi Kanununun 8 inci, 9
uncu ve 11 inci maddelerine göre isverenler tarafindan Sosyal Güvenlik
Kurumuna yapilan sigortali ve isyerleri bildirimlerinin; 13/6/1952 tarihli
ve 5953 sayili Basin Mesleginde Çalisanlarla Çalistiranlar
Arasindaki Münasebetlerin Tanzimi Hakkinda Kanunun 3 üncü
maddesi, 5/5/1983 tarihli ve 2821 sayili Sendikalar Kanununun 62 nci maddesi,
25/8/1999 tarihli ve 4447 sayili Issizlik Sigortasi Kanununun 48 inci
maddesi ve 22/5/2003 tarihli ve 4857 sayili Is Kanununun 3 üncü
maddesi hükümleri uyarinca Çalisma ve Sosyal Güvenlik
Bakanligi ile ilgili bölge müdürlüklerine ve Türkiye
Is Kurumuna yapilmasi gereken bildirimlerin yerine geçmesine dair
usul ve esaslari düzenlemektir.
(2) Bu Yönetmelik, birinci fikrada belirtilen Kanunlara göre
bildirim yapmakla yükümlü olanlari kapsar.
Dayanak
MADDE 2 – (1) Bu Yönetmelik; 5510 sayili Kanunun Ek 1 inci
maddesi hükmüne dayanilarak hazirlanmistir.
Tanimlar
MADDE 3 – (1) Bu Yönetmelikte geçen;
a) Bakanlik: Çalisma ve Sosyal Güvenlik Bakanligi,
b) Bölge Müdürlügü: Çalisma ve Sosyal
Güvenlik Bakanligi Bölge Müdürlügünü,
c) ISKUR: Türkiye Is Kurumunu,
ç) Isçi: Bir Is sözlesmesine dayanarak çalisan
gerçek kisiye,
d) Isveren: Isçi ve sigortali sayilan kisileri çalistiran
gerçek veya tüzel kisiler ile tüzel kisiligi olmayan
kurum ve kuruluslari,
e) Isyeri: Isçi ve sigortali sayilanlarin maddi olan ve olmayan
unsurlari ile birlikte islerini yaptiklari yerler ile bu yerlerde üretilen
mal veya verilen hizmet ile nitelik yönünden bagliligi bulunan
ve ayni yönetim altinda örgütlenen yerler ile bagli yerler,
dinlenme, çocuk emzirme, yemek, uyku, yikanma, muayene ve bakim,
beden veya meslek egitimi yerleri, avlu ve büro gibi diger eklentiler
ile araçlari,
f) Kanun: 31/5/2006 tarihli ve 5510 sayili Sigortalar ve Genel Saglik
Sigortasi Kanununu,
g) Kurum: Sosyal Güvenlik Kurumunu,
g) Sigortali: Kisa ve/veya uzun vadeli Sigorta kollari bakimindan adina
prim ödenmesi gereken veya kendi adina prim ödemesi gereken
kisiyi ve 17/7/1964 tarihli ve 506 sayili Sosyal Sigortalar Kanununun
geçici 20 nci maddesinde belirtilen sandiklari tabi istirakçileri
ifade eder.
IKINCI BÖLÜM
Kuruma Yapilan Sigortali ve Isyeri Bildirimlerinin Ilgili Kurumlara Yapilmis
Sayilmasi
Kanunun 8 inci maddesine göre yapilan bildirimlerin mahiyeti
MADDE 5 – (1) 2821 sayili Kanunun 8 inci maddesi uyarinca sigortalilara
iliskin Kuruma yapilan sigortali bildirimler, 2821 sayili Sendikalar Kanununun
62 nci maddesine göre Bakanliga yapilmasi gereken bildirimler yerine
geçer.
Kanunun 9 uncu maddesine göre yapilan bildirimlerin mahiyeti
MADDE 6 – (1) Kanunun 9 uncu maddesi uyarinca sigortalilara iliskin
Kuruma yapilan bildirimler, Sendikalar Kanununun 62 nci maddesi uyarinca
Bakanliga ve 4447 sayili Issizlik Sigortasi Kanununun 48 inci maddesi
uyarinca ISKUR’a yapilmasi gereken bildirimler yerine geçer.
Kanunun 11 inci maddesine göre yapilan bildirimlerin mahiyeti
MADDE 7 – (1) Isverenler tarafindan veya ticaret sicili memurluklarinca
Kanunun 11 inci maddesi uyarinca isyerlerine iliskin Kuruma yapilan bildirimler,
4857 sayili Is Kanununun 3 üncü ve 5953 sayili Kanunun 3 üncü
maddesi uyarinca Bakanligin ilgili bölge müdürlüklerine
yapilmasi gereken bildirimler yerine geçer.
(2) Isyerinin miras yoluyla intikali halinde, mirasçilari tarafindan
ölüm tarihinden itibaren en geç üç ay içinde
Kuruma bildirim yapildigi takdirde, bu maddenin birinci fikrasina göre
ilgili Kurumlara da süresi içinde bildirim yapilmis sayilir.
Sigortali ve isyeri bildirimlerinin Kuruma yapilma zorunlulugu
MADDE 8 – (1) 5953 sayili Kanunun 3 üncü maddesi, 2821
sayili Sendikalar Kanununun 62 nci maddesi, 4447 sayili Issizlik Sigortasi
Kanununun 48 inci maddesi ve 4857 sayili Is Kanununun 3 üncü
maddesi hükümleri uyarinca yapilmasi gereken sigortali ve isyeri
bildirimleri Kuruma yapilir.
(2) Kuruma bildirim tarihi, ilgili kurumlara bildirim tarihi sayilir.
(3) Kanunun 8, 9 ve 11 inci maddelerine göre isyeri, sigortali ve
Alt isverenler tarafindan isyerlerine iliskin kuruma yapilan bildirimlerle
tescil islemlerine esas belge ve eklerinin birer sureti kurum tarafindan
15 gün içinde Bakanlik, Bölge Müdürlükleri
ve ISKUR’a gönderilir. Ilgili kurumlar mevzuatlari uyarinca
islem yaparlar.
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
Çesitli ve Son Hükümler
Idari para cezalari
MADDE 9 – (1) 5953 sayili Basin Mesleginde Çalisanlarla Çalistiranlar
Arasindaki Münasebetlerin Tanzimi Hakkinda Kanunun 3 üncü
maddesi, 2821 sayili Sendikalar Kanununun 62 nci maddesi, 4447 sayili
Issizlik Sigortasi Kanununun 48 inci maddesi ve 4857 sayili Is Kanununun
3 üncü maddesi hükümleri uyarinca ve 5510 sayili Kanunun
8, 9 ve 11 inci maddelerine göre yapilmasi gereken bildirimleri yerine
getirmeyenler hakkinda 5510 sayili Kanunun 102 nci maddesine göre,
Kurum tarafindan idari para cezasi uygulanir.
506 sayili Kanunun geçici 20 nci maddesinde belirtilen sandik istirakçilerinin
bildirimleri
GEÇICI MADDE 1 – (1) 506 sayili Kanunun geçici 20
nci maddesinde belirtilen sandiklar, Kuruma devir tarihine kadar istirakçilerinin
sandikla ilgililerinin baslama ve sona ermesine iliskin bildirimlerini
en geç on gün içinde 28/8/2008 tarihli ve 26981 sayili
Resmî Gazete’de yayimlanan Sosyal Sigorta Islemleri Yönetmeliginin
ilgili hükümlerine göre Kuruma yaparlar.
Yürürlük
MADDE 10 – (1) Bu Yönetmelik 1/8/2009 tarihinde yürürlüge
girer.
Yürütme
MADDE 11 – (1) Bu Yönetmelik hükümlerini Çalisma
ve Sosyal Güvenlik Bakani yürütür.14:50 11.02.2010
|